Het is sowieso een interessante kwestie, maar in het licht van de actie Nederland Leest is ie ineens ook weer reuze actueel: is het praten of publiceren over de digitale aanwezigheid van een titel een aanzet tot het downloaden ervan? Ik wijdde er een Branchdiscussie (doe vooral mee!) aan, maar plaats hieronder ook de Twitterconveratie die zich naar aanleiding van het artikel op Ereaders.nl ontspon.
Ikzelf ben van mening dat er in dit specifieke geval in ieder geval sprake is van een grote misser: een boek selecteren dat, in tijden van uitvoerige discussies inzake het niet kunnen aanbieden van ebooks door bibliotheken, in diezelfde categorie valt lijkt bijna op het etaleren van de zwakte. En dat terwijl het vorig jaar, zij het ietwat omslachtig, wel mogelijk bleek Campert’s Het Leven Is Verrukkulluk als ebook aan te bieden. Zou het kunnen aanbieden van een titel in ebookformaat een zwaarwegende(r) motivatie moeten zijn in het selectieproces van Nederland Leest?
Dat lezers blijkbaar toch een weg vinden het exemplaar van dit jaar als ebook in omloop te brengen en dat ook graag onderling delen is een positief signaal. Blijkbaar is de animo om het uit 1958 stammende boek te lezen groot en heeft de uitgever hier een kans laten liggen.
Ik ben benieuwd hoe jullie tegen deze kwestie aankijken.
De San Francisco Chronicle publiceerde afgelopen zondag een mooi achtergrondartikel over Brewster Kahle, de man achter het Internet Archive en Open Library. Voor informatieprofessionals met een zwak voor het digitale domein absoluut geen onbekende, of voor mij zelfs een leidend voorbeeld. Dat wat Kahle realiseert, daarvoor kan je niets anders dan ontzag hebben. Vooral als hij in het artikel de volgende doelstelling voor het Archive formuleert:
It’s really meant to be a resource where you can come up with your own ideas. […] We want people to think deeper and then create new things that are worthy of putting in the library.”
En natuurlijk is die wat mij betreft niet voorbehouden aan Kahle’s meesterwerk, maar gaat hij op voor bibliotheekwerk in het algemeen. De bibliotheek waar context voor content gaat en waar we moeten streven naar transformatie met bezoekers en het niet moeten laten bij transacties alleen. Doe mij alstublieft een tegeltje met deze quote. Of een t-shirt. Of een koffiemok, want Kahle’s wens is er één om te koesteren, maar vooral te verwezenlijken.
Kasten die een opening bieden naar verborgen ruimtes: het spreekt iedereen tot de verbeelding. De Tumblrpagina Everything About Secret Bookcase Doors is er zelfs geheel aan gewijd. Hieronder een aantal voorbeelden.
Volgens collega Johan Stapel (@bibliohan) zou het een plaats in de Fryske top 100 verdienen, maar Pygmy Twylyte is toch echt een nummer van Frank Zappa. En wat voor één! Het staat op de albums Roxy & Elsewhere en You can’t Do That On Stage Anymore Vol.2: The Helsinki Concert. Een videoregistratie ervan staat op de DVD A Token Of His Extreme. Deze periode uit Zappa’s oeuvre is mijn favoriete, want de muziek van het hoogste niveau zonder in te boeten aan spelplezier en ontzettend veel humor. Verplichte kost voor Johan dus, want die doet momenteel aan een Zappa-dieet. Dat is immers goed voor de geestelijke gezondheid. Ook behoefte? Hieronder de twee voornoemde albums.
Om het muzikale erfgoed van Fryslân te bewaren en beschikbaar te maken voor iedereen die daarin interesse heeft is enkele jaren geleden besloten hiertoe een project op te zetten: het Frysk Muzyk Argyf. De aanleiding hiervoor was de versnipperde collectie van componist Paulus Folkertsma. Omdat dit een doorn in het oog van Friese muziekliefhebbers was besloot men de fysieke stukken (vaak handgeschreven composities waarvan maar één exemplaar bestond) samen te brengen in een archief bij de muziekbibliotheek van Leeuwarden. In de loop der jaren is deze collectie uitgegroeid tot dé plek waar het provinciale muzikale erfgoed onderdak kreeg.
Echter, omdat het ontbrak aan de bekendheid ervan bij het publiek en hen in staat te stellen ermee kennis te maken, is er zo’n twee jaar geleden een digitaliseringsprogramma gestart en zijn deze stukken nu te vinden op de gisteren officieel gelanceerde website FryskMuzykArgyf.nl. Dit vond plaats tijdens een drukbezocht concert in de Doopsgezinde Kerk van Leeuwarden, waar werken van Friese componisten werden uitgevoerd: Fryske Fynsten. Waar de uitvoerenden en aanwezige componisten uitvoerig en geheel terecht in het zonnetje werden gezet, gold dit niet voor degenen die ervoor hebben gezorgd dat de site nu daadwerkelijk in de lucht is (uitgezonderd Hans Algra, de geestelijk vader van het archief). Maar niet getreurd, want bij deze de namen van de dames en heren die hiervoor hebben gezorgd:
Geerlinde van Dijk: bracht het papieren archief geheel op orde en maakte afspraken met rechthebbenden over opname van de stukken in de website. Hiermee werd de basis voor de compositiedatabase van de website feitelijk gelegd.
Ans de Jong en Janny Roskam: verzorgden vanuit Bibliotheekservice Fryslân de titelbeschrijvingen bij alle stukken (u moet zich voorstellen dat er op dat vlak nog helemaal niets bestond), daarbij terzijde gestaan door Geerlinde van Dijk.
Pictura: verzorgde de digitalisering van alle stukken.
Speak: realiseerde de website en de achterliggende database.
Elisabeth Slager en Keimpe van der Meer: zijn momenteel verantwoordelijk voor het bijhouden van de website.
En dat ik deze administratie zo kon bijwerken komt omdat ik vanuit de muziekbibliotheek van Leeuwarden het project van het begin tot 1 september jongstleden overzag.
Adviseur digitaal burgerschap bij KB nationale bibliotheek en lid van het programmateam van het programma digitaal burgerschap. Mede-auteur van het AI Kookboek.
Werkte o.a. aan Open Bibliotheek Badges, Data Detox Kit, The Glass Room expo, What The Future Wants en FryskLab. Op Eén Na Beste Bibliothecaris van Nederland 2015.
Amateurwielrenner, drummer en muziekfanaat. TEDx-spreker.
![[The remix of] Everything Is A Remix](https://i0.wp.com/jeroendeboer.net/wp-content/uploads/2021/09/remix-uitsnede.png?resize=37%2C37&ssl=1){kind=small}
