Pages Menu
Categories Menu

Posted by on nov 20, 2014

Hans de Zwart (Bits of Freedom): “Het lijkt me tof als meer bibliotheken zichzelf zien als makerspace”

Hans de Zwart (Bits of Freedom): “Het lijkt me tof als meer bibliotheken zichzelf zien als makerspace”

In het voorjaar van 2012 belde ik naar Bits of Freedom. Mijn vraag: willen jullie ruchtbaarheid geven aan het initiatief Open Bibliotheken? De eerste reactie was eentje in de trant van: “Euhmmm, wat hebben bibliotheken te maken met pleitbezorging voor een liberaler auteursrechtbeleid dan?” Dat was natuurlijk snel uitgelegd, mede dankzij ons manifest.

De link tussen bibliotheken en Bits of Freedom heb ik altijd al gezien. Vreemd vond ik het daarom ook dat beide niet meer met elkaar samenwerkten. Van de kant van BoF stoelde dat denk ik op verkeerde aannames van waarvoor bibliotheken (zouden moeten) staan. Zie daarvoor het voorbeeld hierboven. Andersom werd er door bibliotheken ook geen handreiking gedaan. Kort na het telefoongesprek ging ik op bezoek bij BoF en sprak uitgebreid met Ot van Daalen (de toenmalige directeur). Ik kreeg de indruk de eerste vertegenwoordiger van een bibliotheek te zijn die daar ooit een voet over de drempel zette. Doodzonde en een gemiste kans.

Daarom was het prachtig dat de huidige directeur van BoF, Hans de Zwart, één van de keynotes verzorgde bij het KNVI Congres. Zijn heldere verhaal bekijk en beluister je hieronder. Eén van zijn pleidooien was dat bibliotheken zichzelf mee als makerspaces zouden moeten zien. Hiervoor verwees hij naar de hacker ethic, zoals verwoord door Steven Levy in zijn boek Hackers.

Dat in zijn verhaal ook ineens ons project FryskLab voorbij kwam (vanaf 21:43) was overigens een grote verrassing. Maar aan de andere kant wellicht ook logisch. Wij verwijzen in onze presentaties al vanaf het begin op deze ethiek, waarvan we veel kunnen leren, maar die ook verdacht veel verwantschap vertoont met de fundamenten van het bibliotheekwerk. Zie daarvoor onze slides ónder de video.

Read More

Posted by on nov 19, 2014

BibliotheekInitiatiefPrijs 2014 voor FryskLab (Juryrapport)

BibliotheekInitiatiefPrijs 2014 voor FryskLab (Juryrapport)

Gisteren ontvingen collega’s Bertus Douwes, Aan Kootstra en ikzelf de BibliotheekInitiatiefPrijs 2014 voor FryskLab. Hieronder het juryrapport.

BIBLIOTHEEKINITIATIEFPRIJS 2014: FRYSKLAB, JEROEN DE BOER, BERTUS DOUWES EN AAN KOOTSTRA

Sinds vijf jaar reikt het Victorine van Schaickfonds een prijs uit aan een persoon die een bijzonder initiatief heeft genomen om het informatievak te helpen vernieuwen. Dit vanuit het besef dat het niet alleen publicaties zijn die de ontwikkeling van ons vak helpen vernieuwen, maar ook vernieuwingen in of van de praktijk.

Het bestuur van het fonds, tevens de jury van de prijs, moest een keuze maken uit tien inzendingen. Eén daarvan sprong er echt uit. In de openbare bibliotheken speelt al lang een discussie over de richting waarin het instituut zich moet bewegen. De keuze voor de ene of andere richting hangt samen met de missie van het instituut. Is dat het uitlenen van boeken ten behoeve van versterking van de leescultuur, dan wordt vernieuwing gezocht in innovaties in de uitleen. Denk aan digitale uitleen, zelfbediening, retailformules. Wordt de missie breder gedefinieerd, als het ondersteunen van persoonlijke ontwikkeling van individuen en groepen, dan is de boekenuitleen een van de middelen om dat doel te bereiken, maar zijn er (vele) andere denkbaar.

In de provincie Fryslân sluiten kinderen hun schoolloopbaan af op een lager niveau lager dan in Nederland als geheel en ligt het percentage uitvallers hoger. Traditioneel een regio die vakmanschap, bouwen en maken hoog in het vaandel heeft staan, dreigt mede door de ontvolking in het noorden op termijn een tekort aan geschoold vakpersoneel. Dit leidde tot het idee een mobiel fablab te verwezenlijken dat in de provincie bij de scholen langs kan gaan om kinderen kennis te laten maken en vertrouwd te laten worden met fenomenen als 3D-printen, lasercutten en dergelijke. Ook leren ze dat ze ontwerpen van anderen kunnen gebruiken, aanpassen, en ook hun eigen creaties met anderen kunnen delen binnen de ‘makersbeweging’.

De jury waardeert de aansluiting bij de Friese thema’s watertechnologie, duurzame energie en creatief vakmanschap met als langetermijndoel de versterking van het Friese midden- en kleinbedrijf. Daarnaast is hij onder de indruk van het educatieve programma dat erop is gericht het fablab-concept in andere bibliotheken in Nederland en daarbuiten onder te brengen, en de voortrekkersrol die Frysklab speelt in het structureren van kennisuitwisseling binnen de makersbeweging door middel van linked open data.

Dat het lab niet alleen in een lokale behoefte voorziet, is gebleken uit de interesse uit vele andere landen én uit het aanboren van financiële middelen bij diverse fondsen. Niet onvermeld mag blijven dat deze nieuwe rol van de bibliotheek niet bij iedereen op enthousiasme kan rekenen. Desondanks hebben initiatiefnemers en hun werkgever Bibliotheekservice Fryslân doorgezet en iets heel waardevols neergezet voor de provincie en het openbaar bibliotheekwerk. Daarom gaat de BibliotheekInitiatiefPrijs 2014 van het Victorine van Schaickfonds naar initiatiefnemer Jeroen de Boer en mede-initiatiefnemers Bertus Douwes en Aan Kootstra.

http://www.frysklab.nl

bibliotheekinitiatiefprijs2014 2 uitsnede

Read More

Posted by on nov 15, 2014

Lantern: een openbare bibliotheek in elke broekzak

Lantern: een openbare bibliotheek in elke broekzak

In feite vormen de smartphones die we bij ons dragen volledige digitale bibliotheken (er even van uitgaand dat je de bibliotheek beschouwt als een collectie). Maar wat zijn ze nog waard als de mobiele dataverbinding om wat voor reden dan ook niet functioneert? Het enige wat dan rest is lokaal opgeslagen informatie (vaak enkel contactgegevens, aantekeningen en entertainment), maar actueel nieuws ontbreekt bijvoorbeeld.

Dat probleem wordt getackeld door het project Outernet, dat zichzelf omschrijft als Humanity’s Public Library. Om een datastroom te realiseren die 100% up is wordt in plaats van het internet gebruik gemaakt van een aantal satellieten. Het systeem wordt onder andere ondersteund door de Wereldbank.

Outernet’s signal comes in two forms: high speed and mobile. The high speed signal currently broadcasts 200 MB per day and requires a satellite dish for reception. During this test phase, the assembly of a receiver requires a small degree of programming familiarity. In the near future, we expect to increase speeds to broadcast 1 GB of content per day and also offer a much more user-friendly experience. Our goal is to eventually offer at least 100 GB of content per day through the high speed service.

The mobile signal, coming in early 2015, will require a much smaller antenna for reception. Our prototype mobile receiver is no larger than a flashlight. Together, these two services enable Outernet’s vision of building a library in every village and a library in every pocket.

Deze laatste mobiele toepassing heet Lantern en doorloopt momentel een Indiegogo-crowdfundingcampagne. Via Lantern is de data die via Outernet wordt verzonden te ontvangen in je broekzak, ook op plekken waar geen internet voorhanden is. Dat maakt het een geweldig instrument in rampgebieden of plekken waar om wat voor reden dan het internet is afgesloten. Nieuwsberichten en noodboodschappen worden elke vijf minuten ververst. Daarnaast is er sprake van een Core Archive, gevuld met content uit Project Gutenberg, Wikipedia en Open Source Ecology.

Na slechts drie dagen (en met nog 27 dagen te gaan) staat de teller nu al op ruim 60% van het benodigde startbedrag. Dat mag ook wel met zo’n prachtig project.

 
Read More

Posted by on nov 14, 2014

Maakonderwijs en de bibliotheek: jongeren maken met X-Space hun eigen bieb

Maakonderwijs en de bibliotheek: jongeren maken met X-Space hun eigen bieb

Hoe betrek je gebruikers bij je bibliotheek? In het Californische Berkeley ontwerpen jongeren (13-18) hun eigen schoolbibliotheek, een ruimte die ze omschrijven als X-Space:

“Some people call a place to read and explore a Library. We just call it our X-Space. For us, X is something that can be anything, and we thought that would be a perfect place to explore.”

Deze heuse Bibliotheek op School is onderdeel van Studio H, een ontwerp- en maakklas voor junior high schoolleerlingen. Om X-Space in te richten startten ze een Kickstarterproject om zogenaamde STAX te kunnen produceren. Deze ingenieuze en koppelbare elementen vormen tezamen een sterke en goedkope kast waarmee de ruimte kan worden ingericht. Bij de productie worden ze geholpen door de directeur van Autodesk die zijn houtwerkplaats met moderne machines beschikbaar stelt.

IMG_3247

De Kickstartercampagne is inmiddels succesvol doorlopen. Het geld wordt gebruikt voor het aankopen van materiaal om de STAX in elkaar te zetten, 3000 (e)boeken en alle benodigde technologie om de ruimte in te richten.

Over het overkoepelende initiatief Project H Design is ook een documentaire gemaakt. Hieronder de trailer daarvan. Over de filosofie achter Project H:

“Through experimentation, non-stop production, tinkering, and a lot of dirt under their fingernails, students develop the creative capital, critical thinking, and citizenship necessary for their own success and for the future of their communities.”

Prachtig! En de volledige documentaire wil ik erg graag een keertje zien.

bron: Edutopia

Read More

Posted by on nov 11, 2014

Motie Makersonderwijs in Tweede Kamer aangenomen

Motie Makersonderwijs in Tweede Kamer aangenomen

De energie die sinds korte tijd losgekomen is rondom de makersbeweging en het onderwijs, resulterend in het Manifest Makersonderwijs, is ook in Den Haag doorgedrongen. De Motie Makersonderwijs, ingediend door Anne Wil Lucas (VVD) en Tanja Jadnanansing (PvdA), is vandaag aangenomen in de Tweede Kamer. Een heel belangrijke stap om tot een goede inbedding in het onderwijs te komen. En we zijn trots hierbij vanuit FryskLab (en daarmee de Bibliotheek) en FabLab Benelux een bijdrage te kunnen leveren.

Motie Van de Leden Jadnanansing en Lucas Over Makersonderwijs by Jeroen de Boer

Read More

Posted by on nov 9, 2014

MoMents: werken aan project digitale fabricage op festivals

MoMents: werken aan project digitale fabricage op festivals

Dit weekend vertoefde ik grotendeels in Lauwersoog. Samen met Eileen Blackmore (House of Design), Tobias Strating (Symbioshape), Jauke van den Brink (zelfstandig ontwerper), Harry Hummel (FabLab Groningen) en Renske de Jonge (Rijksuniversiteit Groningen) werkte ik (vanuit FryskLab) daar aan een belangrijke stap van een toekomstig project: digitale fabricage op festivals. In het afgelopen jaar kwamen we al een viertal keer bij elkaar, maar vonden het belangrijk ons ook eens echt onder te kunnen dompelen in wat we voor ogen hebben.

Een huisje nabij Lauwersoog dus, weg van de buitenwereld en focussen op wat MoMents gaat heten: Ministry of Making. Een internationaal project waarbij we het traditionele en nieuwe maken met elkaar verbinden op festivals. Wat voor festivals precies weten we nog niet, maar uitgangspunt is in alle gevallen dat we per locatie relevante maaktechnieken als uitgangspunt nemen. Een eigen festival behoort daarmee ook tot de mogelijkheid. Lokale verankering is in alle gevallen de sleutel, evenals samenwerking met andere partners zoals het MKB en het onderwijs.

In eerste instantie schrijven we ons voorstel op de regio noord-Nederland/noord-Duitsland. Een vervolg gaat over de Noordzeeregio. Een belangrijke potentiële financieringsbron vormen de Interreg-regelingen. Op korte termijn vervolgen we onze samenkomsten op het projectvoorstel tot in de puntjes uit te werken. Wat mij betreft weer in Lauwersoog met de geweldige vishandel Gaele Postma in Zoutkamp in de nabijheid. Wat waren die wilde zalm, door Eileen en Harry gepelde garnalen en verse zelfgerookte paling lekker!

MoMents

Read More